Trong quá trình nâng cấp nhà xưởng, thay đổi dây chuyền sản xuất hoặc cải tạo hệ thống điện, nhiều doanh nghiệp cần tháo dỡ những thiết bị không còn phù hợp. Trong đó, tủ điện công nghiệp cũ là hạng mục thường có kích thước lớn, chứa nhiều linh kiện và vật liệu khác nhau. Thay vì loại bỏ toàn bộ, doanh nghiệp có thể đánh giá khả năng tái sử dụng hoặc thu hồi những thành phần còn giá trị. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn tìm hiểu cách kiểm tra, phân loại và xử lý thiết bị an toàn, hiệu quả.
Tủ điện công nghiệp cũ là gì?

Tủ điện công nghiệp cũ là những tủ điện đã qua sử dụng trong nhà máy, xưởng sản xuất, tòa nhà hoặc hệ thống kỹ thuật. Thiết bị có chức năng chứa, bảo vệ và tổ chức các thành phần đóng cắt, điều khiển hoặc phân phối điện.
Sau một thời gian vận hành, tủ điện có thể được thay thế do xuống cấp, thay đổi công suất hoặc không còn đáp ứng yêu cầu của hệ thống mới.
Không phải tủ điện đã qua sử dụng đều mất khả năng hoạt động. Một số thiết bị vẫn có thể được tận dụng nếu đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật và được kiểm tra bởi người có chuyên môn.
Những loại tủ điện thường được tháo dỡ tại nhà xưởng
Tùy theo mục đích sử dụng, tủ điện công nghiệp cũ có thể thuộc nhiều nhóm với cấu tạo và giá trị thu hồi khác nhau.
Tủ điện phân phối
Tủ điện phân phối có nhiệm vụ tiếp nhận và phân phối nguồn điện đến các nhánh tải. Bên trong thường có thiết bị đóng cắt, thanh dẫn điện, dây dẫn và những bộ phận bảo vệ.
Tủ điều khiển động cơ
Loại tủ này thường được sử dụng để điều khiển hoạt động của động cơ trong dây chuyền sản xuất. Các thành phần có thể bao gồm contactor, rơ le, biến tần hoặc bộ khởi động mềm.
Tủ điều khiển tự động
Tủ điều khiển tự động thường tích hợp PLC, bộ nguồn, thiết bị truyền thông và các mô-đun điều khiển. Giá trị của thiết bị phụ thuộc nhiều vào tình trạng và khả năng tương thích của linh kiện.
Tủ tụ bù
Tủ tụ bù được sử dụng để hỗ trợ cải thiện hệ số công suất trong hệ thống điện. Khi thanh lý, cần đặc biệt chú ý đến các tụ điện vì chúng có thể còn tích điện sau khi ngắt nguồn.
Mỗi loại tủ có cấu tạo riêng nên phương án kiểm tra, tháo dỡ và phân loại cũng cần được lựa chọn phù hợp.
Bên trong tủ điện có những vật liệu nào?
Một chiếc tủ điện công nghiệp cũ thường kết hợp nhiều loại vật liệu, từ kim loại kết cấu đến linh kiện điện tử.
|
Bộ phận |
Vật liệu thường gặp | Khả năng thu hồi |
| Vỏ tủ | Thép sơn tĩnh điện, inox |
Có thể phân loại để tái chế |
|
Thanh cái |
Đồng hoặc nhôm | Có giá trị thu hồi kim loại |
| Dây dẫn điện | Đồng, nhôm và lớp cách điện |
Cần phân loại, xử lý phù hợp |
|
Khung và giá đỡ |
Sắt thép, nhôm | Có thể tái chế |
| Thiết bị đóng cắt | Kim loại, nhựa và linh kiện điện |
Cần kiểm tra trước khi xử lý |
|
Bo mạch điều khiển |
Vật liệu điện tử hỗn hợp |
Cần chuyển đến cơ sở xử lý phù hợp |
Thành phần thực tế phụ thuộc vào công suất, thời gian sản xuất và mục đích sử dụng của từng loại tủ điện.
Kiểm tra tình trạng tủ điện trước khi thanh lý

Trước khi xử lý tủ điện công nghiệp cũ, doanh nghiệp nên tổ chức kiểm tra để xác định những bộ phận còn sử dụng được và những thành phần cần loại bỏ.
- Kiểm tra hồ sơ thiết bị: Xem xét sơ đồ điện, thông số kỹ thuật, lịch sử bảo trì và những thay đổi trong quá trình vận hành.
- Đánh giá tình trạng bên ngoài: Quan sát vỏ tủ, cửa, bản lề, khóa và các vị trí có dấu hiệu ăn mòn hoặc hư hỏng.
- Kiểm kê linh kiện: Ghi nhận số lượng thiết bị đóng cắt, thanh cái, bộ điều khiển và các thành phần khác.
- Xác định khả năng tái sử dụng: Những linh kiện còn hoạt động cần được kiểm tra theo yêu cầu kỹ thuật trước khi đưa vào hệ thống khác.
Quá trình kiểm tra điện phải được thực hiện bởi nhân sự có chuyên môn và tuân thủ quy trình an toàn tại cơ sở.
Quy trình tháo dỡ tủ điện công nghiệp an toàn
Tháo dỡ tủ điện công nghiệp cũ không giống với việc thu gom những vật liệu kim loại thông thường. Thiết bị có thể kết nối với nguồn điện lớn và chứa các bộ phận nguy hiểm. Quy trình nên được tổ chức theo các bước:
- Khảo sát hệ thống: Xác định nguồn cấp, các mạch liên quan và phạm vi thiết bị cần tháo dỡ.
- Cô lập nguồn điện: Nhân sự có chuyên môn thực hiện quy trình khóa và gắn thẻ an toàn theo quy định của cơ sở.
- Xác nhận trạng thái an toàn: Kiểm tra tình trạng mất điện và xử lý năng lượng còn lưu trữ bằng phương pháp kỹ thuật phù hợp.
- Tháo dỡ có kiểm soát: Sử dụng dụng cụ, thiết bị nâng hạ và phương tiện bảo hộ phù hợp.
- Phân loại sau tháo dỡ: Tách riêng kim loại, linh kiện điện tử và các thành phần cần xử lý đặc biệt.
Không tự ý tháo thanh cái, tụ điện hoặc thiết bị đóng cắt khi chưa xác nhận hệ thống ở trạng thái an toàn.
Những yếu tố quyết định giá trị thu hồi của tủ điện
Giá trị của tủ điện công nghiệp cũ không chỉ phụ thuộc vào kích thước hoặc tổng trọng lượng. Một số yếu tố quan trọng gồm:
- Thành phần vật liệu: Tỷ lệ đồng, nhôm, sắt thép và các linh kiện bên trong.
- Tình trạng thiết bị: Khả năng tái sử dụng của tủ và các bộ phận còn hoạt động.
- Khối lượng thực tế: Trọng lượng từng nhóm vật liệu sau khi phân loại.
- Mức độ tháo dỡ: Thiết bị nguyên trạng hay đã được tách riêng các thành phần.
- Điều kiện vận chuyển: Vị trí lắp đặt, khả năng tiếp cận và yêu cầu nâng hạ.
Ngoài ra, bạn có thể tham khảo bài viết về yếu tố ảnh hưởng giá thu mua phế liệu để hiểu thêm những tiêu chí định giá vật liệu thu hồi.
Cách quản lý tủ điện tháo dỡ tại nhà xưởng
Sau khi tháo dỡ, tủ điện công nghiệp cũ cần được tập kết tại khu vực phù hợp để tránh ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất.
Những bộ phận có kích thước lớn nên được đặt ổn định, tránh nguy cơ đổ ngã. Dây dẫn và thanh kim loại có cạnh sắc cần được sắp xếp riêng để hạn chế tai nạn khi vận chuyển.
Đối với bảng mạch, tụ điện hoặc thiết bị có thành phần cần quản lý đặc biệt, doanh nghiệp nên phân loại và lưu giữ theo yêu cầu áp dụng. Không trộn lẫn với phế liệu kim loại thông thường khi chưa xác định tính chất vật liệu.
Tái chế tủ điện cũ mang lại lợi ích gì?

Thu hồi vật liệu từ tủ điện công nghiệp cũ có thể giúp tận dụng nguồn kim loại đã qua sử dụng và giảm lượng chất thải cần xử lý.
Vỏ thép, khung đỡ, thanh đồng và dây dẫn sau khi được phân loại có thể trở thành nguyên liệu cho hoạt động tái chế. Việc thu hồi đúng quy trình góp phần giảm nhu cầu sử dụng nguyên liệu nguyên sinh.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp có thể giải phóng diện tích lưu kho, quản lý tài sản thanh lý rõ ràng hơn và hạn chế tình trạng thiết bị cũ tồn đọng trong nhà xưởng.
Những lưu ý khi lựa chọn đơn vị tiếp nhận
Khi thanh lý tủ điện công nghiệp cũ, doanh nghiệp nên tìm hiểu khả năng tiếp nhận và phương án xử lý của từng đơn vị.
Đối với thiết bị còn hoạt động, cần làm rõ việc kiểm tra, tái sử dụng và trách nhiệm liên quan. Với thiết bị không còn khả năng sử dụng, nên xác định những nhóm vật liệu có thể tái chế và những thành phần phải xử lý riêng.
Ngoài ra, cần thống nhất phương thức cân, cách phân loại, chi phí bốc xếp và vận chuyển trước khi bàn giao. Những thông tin này giúp quá trình thanh lý diễn ra minh bạch và thuận tiện hơn.
Kết luận
Tủ điện công nghiệp cũ vẫn có thể mang lại giá trị thông qua tái sử dụng linh kiện hoặc thu hồi những vật liệu như đồng, nhôm và sắt thép. Tuy nhiên, việc kiểm tra, tháo dỡ và phân loại cần được thực hiện đúng kỹ thuật để bảo đảm an toàn. Nếu doanh nghiệp đang có nhu cầu thu mua phế liệu từ tủ điện, máy móc hoặc thiết bị nhà xưởng đã qua sử dụng, có thể tham khảo dịch vụ tại Phế Liệu Vin để được tư vấn phương án thu gom phù hợp.
Liên hệ
CÔNG TY TNHH PHẾ LIỆU VIN
Trụ sở chính: 02 đường số 7, KDT Vạn Phúc, HCM
Điện thoại: 0919094839
Email: info.phelieuvin@gmail.com
